Bu sayfada sınırlı sayıda soru ve doğru cevap gösterilir. Konu kazanımlarını ve çözüm adımlarını birlikte değerlendirebilirsin.
1. soru
AYT - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası - Orta Test - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası 1 - 1
Doğru cevap: A
Göktürk Devleti’nde devlet işlerinin görüşüldüğü, hükümdarın yetkilerini sınırlayıcı nitelik taşıyan danışma meclisi aşağıdakilerden hangisidir?
A
Toy (Kurultay)
B
Divan-ı Hümayun
C
Meclis-i Mebusan
D
Senato
Çözüm
Toy (Kurultay), devletin önemli meselelerinin görüşüldüğü danışma meclisidir. Hükümdarın kararlarını istişareyle alması, yönetimde ortak akıl ve gelenek etkisini gösterir.
2. soru
AYT - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası - Orta Test - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası 1 - 2
Doğru cevap: A
Uygurların yerleşik hayata geçmesinin en belirgin sonuçlarından biri aşağıdakilerden hangisidir?
A
Şehirleşme ve mimari eserlerin artması
B
Deniz ticaretinin temel geçim kaynağı hâline gelmesi
C
Tımar sisteminin uygulanmaya başlaması
D
Kapıkulu ocaklarının kurulması
Çözüm
Uygurlar yerleşik hayata geçerek şehirler kurmuş ve mimari eserler vermiştir. Bu durum göçebe yaşamın baskın olduğu önceki Türk topluluklarından önemli bir ayrımdır.
3. soru
AYT - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası - Orta Test - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası 1 - 3
Doğru cevap: A
Türklerde “kut” anlayışı aşağıdakilerden hangisini ifade eder?
A
Hükümdarlık yetkisinin Tanrı tarafından verildiğine inanılması
B
Vergilerin düzenli toplanmasını sağlayan mali sistem
C
Toprağın devlet memurlarına hizmet karşılığı dağıtılması
D
Ordunun paralı askerlerden oluşturulması
Çözüm
Kut anlayışına göre hükümdar, yönetme yetkisini Tanrı’dan alır. Bu, siyasi otoritenin meşruiyet temelini oluşturur.
4. soru
AYT - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası - Orta Test - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası 1 - 4
Doğru cevap: A
Aşağıdakilerden hangisi Orta Asya Türk devletlerinde “ikili teşkilat” uygulamasının amaçlarından biridir?
A
Geniş toprakların yönetimini kolaylaştırmak
B
Deniz aşırı fetihleri hızlandırmak
C
Merkezî otoriteyi tamamen ortadan kaldırmak
D
Sınıflı toplum yapısını kesinleştirmek
Çözüm
İkili teşkilat, ülkenin doğu-batı şeklinde yönetilmesiyle geniş coğrafyada idareyi kolaylaştırmayı amaçlar. Ancak zamanla taht kavgaları ve parçalanma riskini de artırabilmiştir.
5. soru
AYT - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası - Orta Test - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası 1 - 5
Doğru cevap: A
Kavimler Göçü’nün Avrupa’da meydana getirdiği sonuçlardan biri aşağıdakilerden hangisidir?
A
Batı Roma İmparatorluğu’nun yıkılması
B
Skolastik düşüncenin sona ermesi
C
Coğrafi keşiflerin başlaması
D
Sanayi Devrimi’nin ortaya çıkması
Çözüm
Kavimler Göçü, Avrupa’daki siyasi dengeleri sarsmış ve Batı Roma İmparatorluğu’nun yıkılmasına zemin hazırlamıştır. Bunun sonucunda Avrupa’da yeni Germen krallıkları kurulmuştur.
6. soru
AYT - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası - Orta Test - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası 2 - 1
Doğru cevap: B
Orta Asya’da Türklerin konar-göçer yaşam sürmesinde aşağıdakilerden hangisi en etkili olmuştur?
A
Bölgede tarım arazilerinin çok geniş olması
B
Bozkır iklimi ve hayvancılığa elverişli geniş otlakların bulunması
C
Deniz ticaretinin gelişmiş olması
D
Nüfusun çok yoğun olması
Çözüm
Bozkır iklimi tarımı sınırlandırırken hayvancılığı öne çıkarmıştır. Geniş otlaklar sürülerin mevsime göre yer değiştirmesini zorunlu kılmıştır.
7. soru
AYT - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası - Orta Test - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası 2 - 2
Doğru cevap: B
İlk Türk devletlerinde görülen “ikili teşkilat” anlayışının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
A
Vergi gelirlerini artırmak
B
Ülke yönetimini kolaylaştırmak ve geniş coğrafyada otoriteyi sürdürmek
C
Din birliğini sağlamak
D
Yerleşik hayata geçişi hızlandırmak
Çözüm
Doğu ve batı şeklinde yönetim paylaşımı, geniş sahalarda idarenin etkinliğini artırmayı hedefler. Böylece merkezî otoritenin devamı kolaylaşır.
8. soru
AYT - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası - Orta Test - İlk ve Orta Çağlarda Türk Dünyası 2 - 3
Doğru cevap: D
Aşağıdakilerden hangisi Orhun Yazıtları’nın Türk tarihi açısından önemlerinden biri değildir?
A
Türk adının geçtiği ilk Türkçe metinlerden olması
B
Türk devlet anlayışı ve toplum yapısına dair bilgiler vermesi
C
Göktürk alfabesiyle yazılmış olması
D
Türklerin İslamiyet’i kabul ettiklerini göstermesi
Çözüm
Orhun Yazıtları Göktürk Dönemi’ne aittir ve İslamiyet öncesi dönemi yansıtır. İslamiyet’in kabulüne dair bir kanıt değildir.
