Kimya Neden Her Yerde?

Bu sayfada: Kimyanın günlük yaşam, teknoloji ve sağlıkla bağlantısını kur.

Kimya = Maddeyi Anlama Dili

Kimya; maddelerin yapısını, özelliklerini ve dönüşümlerini inceler. Yemek pişirmek, temizlik, pil, solunum, paslanma, parfüm, boya, ilaç… hepsi kimyadır.

Mini Örnek (Oran Okuma)

%5 etkin madde: 200 mL içinde etkin madde hacmi

$200\times 0.05=10$ mL olur.

Hızlı Kontrol

• Kavramları günlük örneklerle eşleştirebiliyor musun?
• Temel tanım → örnek → sonuç zincirini kurabiliyor musun?
• Bir formül gördüğünde hangi büyüklükleri temsil ettiğini söyleyebiliyor musun?

TYT–AYT İpucu

Sorularda “günlük yaşam” ipuçları çoğu zaman hangi kavramın ölçüldüğünü saklar (pH, derişim, oksidasyon, polimer, katalizör...). Önce olayı sınıflandır, sonra sayısal işlem yap.

Kimyada Güvenlik ve Laboratuvar Kültürü

Bu sayfada: Etiket okuma, güvenlik sembolleri ve doğru çalışma alışkanlıkları.

Güvenlik

Etiket oku, havalandır, doğru sakla. “Karıştırmayın” uyarısı varsa karıştırma; belirsiz karışım denemeleri yapma.

Etiket Okuma

• Uyarı türü
• İçerik
• Seyreltme/kullanım talimatı

Hızlı Kontrol

• Kavramları günlük örneklerle eşleştirebiliyor musun?
• Temel tanım → örnek → sonuç zincirini kurabiliyor musun?
• Bir formül gördüğünde hangi büyüklükleri temsil ettiğini söyleyebiliyor musun?

TYT–AYT İpucu

Sorularda “günlük yaşam” ipuçları çoğu zaman hangi kavramın ölçüldüğünü saklar (pH, derişim, oksidasyon, polimer, katalizör...). Önce olayı sınıflandır, sonra sayısal işlem yap.

Maddeyi Tanıma: Özellikler ve Ölçümler

Bu sayfada: Yoğunluk, kaynama noktası, iletkenlik gibi temel özellikleri ayırt et.

Yoğunluk

Tanım: $D=\frac{m}{V}$

Örnek: $\frac{80}{100}=0.8$ g/mL

Fiziksel–Kimyasal

Yeni madde oluşmuyorsa fiziksel; oluşuyorsa kimyasaldır. Yanma/paslanma kimyasaldır.

Hızlı Kontrol

• Kavramları günlük örneklerle eşleştirebiliyor musun?
• Temel tanım → örnek → sonuç zincirini kurabiliyor musun?
• Bir formül gördüğünde hangi büyüklükleri temsil ettiğini söyleyebiliyor musun?

TYT–AYT İpucu

Sorularda “günlük yaşam” ipuçları çoğu zaman hangi kavramın ölçüldüğünü saklar (pH, derişim, oksidasyon, polimer, katalizör...). Önce olayı sınıflandır, sonra sayısal işlem yap.

Saf Madde ve Karışımlar

Bu sayfada: Element–bileşik–karışım ayrımı; homojen/heterojen.

Saf Madde

Element veya bileşik. Bileşiklerde oran sabittir.

Karışım

Oran değişebilir. Homojen (çözelti) ve heterojen (süspansiyon/emülsiyon) olarak ayrılır.

Hızlı Kontrol

• Kavramları günlük örneklerle eşleştirebiliyor musun?
• Temel tanım → örnek → sonuç zincirini kurabiliyor musun?
• Bir formül gördüğünde hangi büyüklükleri temsil ettiğini söyleyebiliyor musun?

TYT–AYT İpucu

Sorularda “günlük yaşam” ipuçları çoğu zaman hangi kavramın ölçüldüğünü saklar (pH, derişim, oksidasyon, polimer, katalizör...). Önce olayı sınıflandır, sonra sayısal işlem yap.

Karışımları Ayırma Yöntemleri

Bu sayfada: Süzme, damıtma, buharlaştırma ve yöntem seçimi.

Yöntem Seçimi

Özellik farkı bul: tanecik boyutu (süzme), kaynama noktası (damıtma), uçuculuk (buharlaştırma), manyetiklik (mıknatıs).

Hızlı Kontrol

• Kavramları günlük örneklerle eşleştirebiliyor musun?
• Temel tanım → örnek → sonuç zincirini kurabiliyor musun?
• Bir formül gördüğünde hangi büyüklükleri temsil ettiğini söyleyebiliyor musun?

TYT–AYT İpucu

Sorularda “günlük yaşam” ipuçları çoğu zaman hangi kavramın ölçüldüğünü saklar (pH, derişim, oksidasyon, polimer, katalizör...). Önce olayı sınıflandır, sonra sayısal işlem yap.

Tanecik Dünyası: Atom, Molekül, İyon

Bu sayfada: Mikroskobik dil: tanecikler ve iletkenlik.

Tanecikler

• Atom: elementin kimliği
• Molekül: bağ yapmış atom grubu
• İyon: elektron alıp vererek yük kazanmış tanecik

Hızlı Kontrol

• Kavramları günlük örneklerle eşleştirebiliyor musun?
• Temel tanım → örnek → sonuç zincirini kurabiliyor musun?
• Bir formül gördüğünde hangi büyüklükleri temsil ettiğini söyleyebiliyor musun?

TYT–AYT İpucu

Sorularda “günlük yaşam” ipuçları çoğu zaman hangi kavramın ölçüldüğünü saklar (pH, derişim, oksidasyon, polimer, katalizör...). Önce olayı sınıflandır, sonra sayısal işlem yap.

Kimyasal Bağlar ve Maddelerin Özellikleri

Bu sayfada: İyonik–kovalent–metalik bağ ve sonuçları.

Hızlı Kontrol

• Kavramları günlük örneklerle eşleştirebiliyor musun?
• Temel tanım → örnek → sonuç zincirini kurabiliyor musun?
• Bir formül gördüğünde hangi büyüklükleri temsil ettiğini söyleyebiliyor musun?

TYT–AYT İpucu

Sorularda “günlük yaşam” ipuçları çoğu zaman hangi kavramın ölçüldüğünü saklar (pH, derişim, oksidasyon, polimer, katalizör...). Önce olayı sınıflandır, sonra sayısal işlem yap.

Su Kimyası

Bu sayfada: Kutupluluk, çözücü gücü ve yüzde hesabı.

Su Kimyası

Su kutupludur; iyonları ve kutuplu maddeleri çözer. Yağ apolar olduğu için deterjan gerekir.

Kütlece Yüzde

100 g suda 5 g tuz: $\frac{5}{105}\times 100\approx 4.76$ %

Hızlı Kontrol

• Kavramları günlük örneklerle eşleştirebiliyor musun?
• Temel tanım → örnek → sonuç zincirini kurabiliyor musun?
• Bir formül gördüğünde hangi büyüklükleri temsil ettiğini söyleyebiliyor musun?

TYT–AYT İpucu

Sorularda “günlük yaşam” ipuçları çoğu zaman hangi kavramın ölçüldüğünü saklar (pH, derişim, oksidasyon, polimer, katalizör...). Önce olayı sınıflandır, sonra sayısal işlem yap.

Asit–Baz

Bu sayfada: Günlük örneklerden pH yorumuna.

Asit–Baz ve pH

pH küçüldükçe asitlik artar. TYT’de çoğu soru karşılaştırma ve günlük örnekler üzerinden gelir.

Hızlı Kontrol

• Kavramları günlük örneklerle eşleştirebiliyor musun?
• Temel tanım → örnek → sonuç zincirini kurabiliyor musun?
• Bir formül gördüğünde hangi büyüklükleri temsil ettiğini söyleyebiliyor musun?

TYT–AYT İpucu

Sorularda “günlük yaşam” ipuçları çoğu zaman hangi kavramın ölçüldüğünü saklar (pH, derişim, oksidasyon, polimer, katalizör...). Önce olayı sınıflandır, sonra sayısal işlem yap.

Tuzlar ve Günlük Yaşam

Bu sayfada: Tuzların çeşitleri ve çözünürlük mantığı.

Tuzlar

Tuzlar genelde iyonik bileşiklerdir. Sert suda Ca²⁺/Mg²⁺ fazla olduğundan sabun köpürmesi azalabilir.

Hızlı Kontrol

• Kavramları günlük örneklerle eşleştirebiliyor musun?
• Temel tanım → örnek → sonuç zincirini kurabiliyor musun?
• Bir formül gördüğünde hangi büyüklükleri temsil ettiğini söyleyebiliyor musun?

TYT–AYT İpucu

Sorularda “günlük yaşam” ipuçları çoğu zaman hangi kavramın ölçüldüğünü saklar (pH, derişim, oksidasyon, polimer, katalizör...). Önce olayı sınıflandır, sonra sayısal işlem yap.