Bu sayfada sınırlı sayıda soru ve doğru cevap gösterilir. Konu kazanımlarını ve çözüm adımlarını birlikte değerlendirebilirsin.
1. soru
TYT - Türk-İslam Devletleri - Orta Test - Türk-İslam Devletleri 1 - 1
Doğru cevap: A
Karahanlı Devleti ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
A
Türk tarihinde İslamiyet’i resmî din olarak kabul eden ilk Türk devletidir.
B
İlk Türk denizci devletidir ve Akdeniz’de donanma kurmuştur.
C
Anadolu’da kurulan ilk Türk-İslam devletidir.
D
Abbasi halifesine son vererek halifeliği kaldırmıştır.
Çözüm
Karahanlılar Satuk Buğra Han döneminde İslamiyet’i kabul etmiş ve bunu devlet dini hâline getirmiştir. Bu özellik, onları Türk tarihinde bir ilk yapar.
2. soru
TYT - Türk-İslam Devletleri - Orta Test - Türk-İslam Devletleri 1 - 2
Doğru cevap: C
Gazneliler ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
A
Sultan unvanını kullanan ilk Türk-İslam devletidir.
B
Hindistan’a düzenledikleri seferlerle İslamiyet’in bölgede yayılmasına katkı sağlamışlardır.
C
Dandanakan Savaşı’nda Selçukluları yenerek Horasan’daki hâkimiyetlerini pekiştirmişlerdir.
D
Bilim ve kültür alanında Biruni gibi âlimleri desteklemişlerdir.
Çözüm
Dandanakan Savaşı (1040) Gaznelilerin Selçuklulara yenildiği savaştır. Bu yenilgi Gaznelilerin Horasan’daki gücünü zayıflatmıştır.
3. soru
TYT - Türk-İslam Devletleri - Orta Test - Türk-İslam Devletleri 1 - 3
Doğru cevap: B
Büyük Selçuklu Devleti’nde Nizamiye Medreselerinin kurulmasının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
A
Göçebe Türkmenleri yerleşik hayata geçirmek
B
Sünni anlayışı güçlendirip devlet için eğitimli yönetici ve âlim yetiştirmek
C
Ticaret yollarını güvence altına alarak gümrük gelirlerini artırmak
D
Bizans’a karşı sınır savunmasını güçlendirmek için asker yetiştirmek
Çözüm
Nizamiye Medreseleri Sünni düşünceyi güçlendirmek ve devlet teşkilatına kadro yetiştirmek amacıyla kurulmuştur. Eğitim yoluyla idarî ve dinî birlik hedeflenmiştir.
4. soru
TYT - Türk-İslam Devletleri - Orta Test - Türk-İslam Devletleri 1 - 4
Doğru cevap: A
Tolunoğulları ve İhşidiler için aşağıdakilerden hangisi ortak bir özelliktir?
A
Mısır’da kurulmuş Türk-İslam devletleri olmaları
B
Anadolu’nun Türkleşmesini başlatmaları
C
Haçlı Seferleri’ni durdurarak Kudüs’ü korumaları
D
İlk kez ikta sistemini uygulamaları
Çözüm
Tolunoğulları ve İhşidiler Mısır’da kurulmuş Türk kökenli devletlerdir. Her ikisi de Abbasi otoritesinin zayıfladığı dönemde bölgede etkin olmuştur.
5. soru
TYT - Türk-İslam Devletleri - Orta Test - Türk-İslam Devletleri 1 - 5
Doğru cevap: B
Harzemşahlar ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
A
Malazgirt Savaşı’nı kazanarak Anadolu’nun kapılarını Türklere açmışlardır.
B
Moğollarla mücadele etmiş, ancak Moğol istilası sonucunda yıkılmışlardır.
C
İstanbul’u fethederek Bizans İmparatorluğu’na son vermişlerdir.
D
İslamiyet’i kabul eden ilk Türk devleti olarak bilinirler.
Çözüm
Harzemşahlar Moğol baskısı ve istilasıyla karşı karşıya kalmış, bu süreçte yıkılmıştır. Özellikle Cengiz Han dönemindeki Moğol saldırıları belirleyici olmuştur.
6. soru
TYT - Türk-İslam Devletleri - Orta Test - Türk-İslam Devletleri 2 - 1
Doğru cevap: A
Aşağıdakilerden hangisi Karahanlıların Türk-İslam tarihinde “ilk” olma özelliği taşıyan bir uygulamasıdır?
A
İslamiyet’i resmî din olarak kabul etmeleri
B
İlk Türk denizciliğini başlatmaları
C
İlk Türk matbaasını kurmaları
D
Anadolu’da ilk Türk beyliğini kurmaları
Çözüm
Karahanlılar, İslamiyet’i devletin resmî dini olarak kabul eden ilk Türk devletidir. Bu durum Türk-İslam devlet geleneğinin başlamasında temel bir dönüm noktasıdır.
7. soru
TYT - Türk-İslam Devletleri - Orta Test - Türk-İslam Devletleri 2 - 2
Doğru cevap: B
Büyük Selçuklu Devleti’nde Nizamiye Medreselerinin kurulmasının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
A
Haçlı Seferlerini durdurmak için orduyu güçlendirmek
B
Şiî-Batınî faaliyetlere karşı Sünnî anlayışı güçlendirmek ve devlet için eğitimli memur yetiştirmek
C
Ticaret yollarını güvence altına almak için kervansaray sayısını artırmak
D
Göçebe Türkmenleri yerleşik hayata geçirmek için iskân politikası uygulamak
Çözüm
Nizamiye Medreseleri, Sünnîliği güçlendirmek ve devlet teşkilatına âlim-memur yetiştirmek amacıyla kurulmuştur. Bu kurumlar eğitimde devlet denetimini artırmıştır.
8. soru
TYT - Türk-İslam Devletleri - Orta Test - Türk-İslam Devletleri 2 - 3
Doğru cevap: B
Gazneliler döneminde Sultan Mahmud’un Hindistan’a yaptığı seferlerin aşağıdakilerden hangisine ortam hazırladığı söylenebilir?
A
Anadolu’nun Türkleşmesi sürecinin hızlanmasına
B
İslamiyet’in Hindistan’da yayılmasına ve bölgenin ekonomik kaynaklarının elde edilmesine
C
İlk Türkçe Kur’an tefsirinin yazılmasına
D
Bizans ile kesin barış antlaşması yapılmasına
Çözüm
Gazneli Mahmud’un Hindistan seferleri hem ganimet ve vergi gelirleri sağlamış hem de İslamiyet’in bölgede yayılmasını hızlandırmıştır. Bu seferler Gaznelilerin güçlenmesinde etkili olmuştur.
