Bu sayfada sınırlı sayıda soru ve doğru cevap gösterilir. Konu kazanımlarını ve çözüm adımlarını birlikte değerlendirebilirsin.
1. soru
TYT - Coğrafi Konum - Orta Test - Coğrafi Konum 1 - 1
Doğru cevap: A
Türkiye’nin matematik konumuna bağlı olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A
Dört mevsim belirgin yaşanır.
B
Yıllık sıcaklık farkı her yerde çok fazladır.
C
Gelgit genliği kıyıların tamamında yüksektir.
D
Doğu-batı yönünde yerel saat farkı oluşmaz.
Çözüm
Türkiye orta kuşakta yer aldığı için mevsimler belirgin yaşanır. Diğer seçenekler matematik konumun doğrudan ve genel sonucu değildir.
2. soru
TYT - Coğrafi Konum - Orta Test - Coğrafi Konum 1 - 2
Doğru cevap: A
Aynı enlem üzerinde bulunan iki merkezden hangisinde yıllık sıcaklık ortalaması genellikle daha yüksektir?
A
Deniz seviyesinde olan
B
Yükseltisi fazla olan
C
Denize uzak olan
D
Bulutluluğu fazla olan
Çözüm
Aynı enlemde sıcaklığı en çok yükselti etkiler; yükselti arttıkça sıcaklık azalır. Bu nedenle deniz seviyesindeki merkez daha sıcaktır.
3. soru
TYT - Coğrafi Konum - Orta Test - Coğrafi Konum 1 - 3
Doğru cevap: A
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’nin özel konumunun bir sonucudur?
A
Üç tarafının denizlerle çevrili olması nedeniyle kıyı kesimlerde denizel etkinin görülmesi
B
Orta kuşakta yer aldığı için batı rüzgârlarının etkili olması
C
Ekvatora yakın olduğu için güneş ışınlarını dik açıya yakın alması
D
Kutup dairesine yakın olduğu için gece-gündüz süre farkının çok büyük olması
Çözüm
Özel konum; denizlere, yer şekillerine ve çevresindeki coğrafi unsurlara göre belirlenir. Üç tarafının denizlerle çevrili olması kıyılarda denizel etkinin artmasına yol açar.
4. soru
TYT - Coğrafi Konum - Orta Test - Coğrafi Konum 1 - 4
Doğru cevap: B
Türkiye’de doğu ile batı arasında yerel saat farkının oluşmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A
Dağların kıyıya paralel uzanması
B
Boylam farkının bulunması
C
Yükselti farklarının fazla olması
D
Denizlerin farklı özelliklere sahip olması
Çözüm
Yerel saat farkı boylam farkına bağlıdır. Türkiye doğu-batı yönünde uzandığı için doğuda saat daha ileridir.
5. soru
TYT - Coğrafi Konum - Orta Test - Coğrafi Konum 1 - 5
Doğru cevap: A
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’nin enlemine bağlı olarak ortaya çıkan bir durumdur?
A
Kuzeye gidildikçe güneş ışınlarının geliş açısının küçülmesi
B
Boğazlara sahip olduğu için transit taşımacılığın gelişmesi
C
Yer şekillerinin engebeli olması nedeniyle ulaşımın zorlaşması
D
Farklı basınç merkezlerinin etkisinde kalması nedeniyle bitki çeşitliliğinin artması
Çözüm
Enlem arttıkça güneş ışınlarının geliş açısı küçülür. Bu durum kuzeye gidildikçe sıcaklığın genel olarak azalmasına da zemin hazırlar.
6. soru
TYT - Coğrafi Konum - Orta Test - Coğrafi Konum 2 - 1
Doğru cevap: C
Türkiye’nin özel konumunun bir sonucu olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudan söylenebilir?
A
Dört mevsimin belirgin yaşanması
B
Ortalama yükseltinin fazla olması
C
Ulaşım ve ticaret yolları üzerinde bulunması
D
Güneş ışınlarını yıl içinde hiçbir zaman dik açıyla almaması
Çözüm
Özel konum; kıtalara, denizlere ve boğazlara göre konumu ifade eder. Türkiye’nin Avrupa-Asya arasında ve boğazlara sahip olması ulaşım ve ticaretin gelişmesini sağlar.
7. soru
TYT - Coğrafi Konum - Orta Test - Coğrafi Konum 2 - 2
Doğru cevap: D
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’nin matematik konumunun (enlem-boylam) bir sonucu değildir?
A
Güneş ışınlarını hiçbir zaman dik açıyla alamaması
B
Orta kuşakta yer alması nedeniyle dört mevsimin görülmesi
C
Yerel saat farklarının doğu-batı yönünde oluşması
D
Jeopolitik öneminin yüksek olması
Çözüm
Matematik konum enlem ve boylama bağlı sonuçlar doğurur (iklim kuşağı, güneşlenme, yerel saat). Jeopolitik önem ise daha çok özel konumla ilgilidir.
8. soru
TYT - Coğrafi Konum - Orta Test - Coğrafi Konum 2 - 3
Doğru cevap: B
Aynı tarihte Türkiye’de Sinop’ta gece süresinin Antalya’dan daha uzun olmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A
Sinop’un yükseltisinin Antalya’dan fazla olması
B
Sinop’un daha kuzey enlemlerde yer alması
C
Sinop’ta denizelliğin daha etkili olması
D
Antalya’nın boylamının daha doğuda olması
Çözüm
Gece-gündüz süreleri enleme bağlı olarak değişir. Daha kuzeyde yer alan Sinop’ta aynı tarihte gece süresi daha uzun olabilir.
