Sıcaklık artınca Maxwell–Boltzmann dağılımında yüksek enerjili taneciklerin payı artar. Böylece Ea’yı aşan çarpışmalar artar ve k büyür.
2. soru
AYT - Kimyasal Tepkimelerde Hız - Orta Test - Kimyasal Tepkimelerde Hız 1 - 2
Doğru cevap: C
Bir tepkimenin hız bağıntısı v = k[A]^0[B]^1 olarak verilmiştir. Aşağıdaki yorumlardan hangisi doğrudur?
A
[A] artarsa hız artar
B
[A] azalırsa hız azalır
C
Hız yalnızca [B] ile doğru orantılıdır
D
Tepkime derecesi 2’dir
Çözüm
[A]^0 = 1 olduğundan hız [A]’dan bağımsızdır. Hız, [B] ile doğru orantılıdır ve toplam derece 1’dir.
3. soru
AYT - Kimyasal Tepkimelerde Hız - Orta Test - Kimyasal Tepkimelerde Hız 1 - 3
Doğru cevap: C
Katı Zn ile HCl(aq) tepkimesinde, aynı sıcaklık ve derişimde Zn tozu kullanılması hızın artmasına neden olur. Bunun temel sebebi aşağıdakilerden hangisidir?
A
Aktifleşme enerjisinin azalması
B
Zn’nin mol kütlesinin azalması
C
Temas yüzey alanının artmasıyla etkili çarpışma sayısının artması
D
Tepkime ısısının artması
Çözüm
Zn tozu daha büyük yüzey alanı sağlar. Yüzeyde gerçekleşen çarpışmalar arttığı için hız artar.
4. soru
AYT - Kimyasal Tepkimelerde Hız - Orta Test - Kimyasal Tepkimelerde Hız 1 - 4
Doğru cevap: C
Bir tepkimenin enerji diyagramında katalizör kullanıldığında aşağıdakilerden hangisi kesinlikle gerçekleşir?
A
Ürünlerin enerjisi azalır
B
Tepkimenin ΔH değeri değişir
C
Aktifleşme enerjisi azalır
D
Denge sabiti K artar
Çözüm
Katalizör alternatif bir yol sunarak aktifleşme enerjisini düşürür. ΔH ve denge sabiti değişmez; sadece dengeye ulaşma hızı artar.
5. soru
AYT - Kimyasal Tepkimelerde Hız - Orta Test - Kimyasal Tepkimelerde Hız 1 - 5
Doğru cevap: B
A(g) + B(g) → ürün tepkimesi için hız denklemi v = k[A]^2[B] olduğuna göre, [A] iki katına çıkarılıp [B] yarıya indirilirse hız nasıl değişir?
A
Değişmez
B
2 kat artar
C
4 kat artar
D
8 kat artar
Çözüm
Yeni hız v' = k(2[A])^2(0,5[B]) = k·4[A]^2·0,5[B] = 2k[A]^2[B]. Hız 2 katına çıkar.
6. soru
AYT - Kimyasal Tepkimelerde Hız - Orta Test - Kimyasal Tepkimelerde Hız 2 - 1
Doğru cevap: C
2NO(g) + O2(g) → 2NO2(g) tepkimesinde deneysel hız bağıntısı v = k[NO]^2[O2] ise, NO derişimi 3 katına çıkarılırken O2 derişimi sabit tutulursa hız kaç kat değişir?
A
3
B
6
C
9
D
27
Çözüm
v ∝ [NO]^2 olduğundan [NO] 3 kat olursa hız 3^2 = 9 kat olur. O2 sabit olduğundan ek bir çarpan gelmez.
7. soru
AYT - Kimyasal Tepkimelerde Hız - Orta Test - Kimyasal Tepkimelerde Hız 2 - 2
Doğru cevap: B
N2(g) + 3H2(g) → 2NH3(g) tepkimesi için başlangıç hızları ölçülüyor. N2 sabitken H2 iki katına çıkarıldığında hız değişmiyor; H2 sabitken N2 iki katına çıkarıldığında hız 2 kat artıyor. Buna göre hız denklemi hangisidir?
A
v = k[N2][H2]^3
B
v = k[N2]
C
v = k[H2]
D
v = k[N2]^2[H2]
Çözüm
H2 değişince hız değişmiyorsa H2’ye göre derecesi 0’dır. N2 iki kat olunca hız 2 kat olduğundan N2’ye göre 1. derecedir; v = k[N2].
8. soru
AYT - Kimyasal Tepkimelerde Hız - Orta Test - Kimyasal Tepkimelerde Hız 2 - 3
Doğru cevap: C
A(g) → ürün tepkimesi 1. dereceden olup yarı ömrü 20 s’dir. Başlangıçtaki A miktarının 1/8’ine düşmesi kaç saniye sürer?
A
20
B
40
C
60
D
80
Çözüm
1/8 = (1/2)^3 olduğundan 3 yarı ömür gerekir. 3 × 20 = 60 s.
