Bu sayfada sınırlı sayıda soru ve doğru cevap gösterilir. Konu kazanımlarını ve çözüm adımlarını birlikte değerlendirebilirsin.
1. soru
TYT - Kimya Her Yerde - Orta Test - Kimya Her Yerde 1 - 1
Doğru cevap: B
Aşağıdakilerden hangisi günlük yaşamda kullanılan bir maddenin temel kimyasal özelliği ile doğru eşleştirilmiştir?
A
Çamaşır suyu (NaClO) — Asidik özellik gösterir ve kireci çözer.
B
Sirke (CH3COOH) — Zayıf asittir, karbonatlarla tepkimeye girip CO2 çıkarır.
C
Amonyaklı temizleyici (NH3) — Güçlü asittir, metalleri hızla aşındırır.
D
Yemek sodası (NaHCO3) — Kuvvetli bazdır, suda tamamen iyonlaşır.
Çözüm
Sirke zayıf asittir ve karbonat/bikarbonatlarla tepkimeye girerek CO2 gazı çıkarır. Diğer seçeneklerde maddelerin asit-baz karakteri yanlış verilmiştir.
2. soru
TYT - Kimya Her Yerde - Orta Test - Kimya Her Yerde 1 - 2
Doğru cevap: C
Teflon kaplamalı tavaların yapışmaz olmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A
Yüzeyinin iyonik bağ içermesi ve suyla güçlü etkileşmesi
B
Polimer zincirlerinde çok sayıda -OH grubu bulundurması
C
C–F bağlarının çok güçlü olması ve yüzey enerjisinin düşük olması
D
Metalik bağ yapısı sayesinde elektronların serbestçe hareket etmesi
Çözüm
Teflon (PTFE) yapısındaki C–F bağları çok güçlüdür ve yüzey enerjisi düşüktür. Bu nedenle birçok madde yüzeye iyi tutunamaz.
3. soru
TYT - Kimya Her Yerde - Orta Test - Kimya Her Yerde 1 - 3
Doğru cevap: C
Aşağıdaki uygulamalardan hangisi korozyonu (paslanmayı) önlemeye yönelik bir yöntemdir?
A
Demir yüzeyi zımparalayarak pürüzlendirmek
B
Demiri bakırla kaplamak
C
Demiri galvanizleyerek çinko ile kaplamak
D
Demiri nemli ortamda bekletmek
Çözüm
Galvanizlemede demir çinko ile kaplanır; çinko daha kolay yükseltgenerek demiri korur. Bu, korozyonu azaltan yaygın bir yöntemdir.
4. soru
TYT - Kimya Her Yerde - Orta Test - Kimya Her Yerde 1 - 4
Doğru cevap: A
Aşağıdaki gazlardan hangisi sera etkisine katkı sağlayan başlıca gazlardan biridir?
A
CO2
B
N2
C
He
D
Ar
Çözüm
CO2 kızılötesi ışınımı soğurabildiği için sera etkisine önemli katkı sağlar. N2, He ve Ar bu açıdan belirgin soğurma göstermez.
5. soru
TYT - Kimya Her Yerde - Orta Test - Kimya Her Yerde 1 - 5
Doğru cevap: B
Aşağıdaki maddelerden hangisi bir yüzey aktif madde (deterjan/sabun bileşeni) gibi davranarak yağların suyla uzaklaştırılmasını sağlar?
A
Tamamen apolar yapıda uzun zincirli bir hidrokarbon
B
Hem hidrofilik baş kısmı hem hidrofobik kuyruk kısmı olan amfifil molekül
C
Yalnızca iyonik yapıda küçük bir tuz (NaCl gibi)
D
Sadece hidrofilik gruplar içeren küçük bir alkol (metanol gibi)
Çözüm
Yüzey aktif maddeler amfifildir; hidrofobik kuyruk yağla, hidrofilik baş suyla etkileşir ve misel oluşturur. Böylece yağların suyla taşınması kolaylaşır.
6. soru
TYT - Kimya Her Yerde - Orta Test - Kimya Her Yerde 1 - 6
Doğru cevap: A
Aşağıdakilerden hangisi “Kimya Her Yerde” kapsamında günlük yaşamda kullanılan bir polimerin doğru kullanım alanı eşleştirmesidir?
A
Polietilen (PE) — poşet ve ambalaj filmi
B
Polivinil klorür (PVC) — yapışmaz tava kaplaması
C
Teflon (PTFE) — pencere camı üretimi
D
Polistiren (PS) — otomobil lastiği
Çözüm
Polietilen; esnekliği ve kimyasal dayanımı nedeniyle poşet ve ambalaj filminde yaygındır. Yapışmaz kaplama PTFE’dir, PVC daha çok boru ve pencere doğramasında kullanılır. Lastikte ise temel olarak kauçuk türevleri bulunur.
7. soru
TYT - Kimya Her Yerde - Orta Test - Kimya Her Yerde 1 - 7
Doğru cevap: B
Evde kullanılan çamaşır suyunun (NaClO) asitli bir temizleyiciyle karıştırılması sonucu en tehlikeli olarak hangi gazın açığa çıkması beklenir?
A
H2
B
Cl2
C
CO2
D
NH3
Çözüm
NaClO asitleşince hipokloröz asit oluşur ve klor gazı (Cl2) açığa çıkabilir. Klor gazı solunum yolları için toksiktir. Bu nedenle çamaşır suyu asitli ürünlerle karıştırılmamalıdır.
8. soru
TYT - Kimya Her Yerde - Orta Test - Kimya Her Yerde 2 - 1
Doğru cevap: B
Aşağıdaki maddelerden hangisi suyun sertliğine (kireçlenmeye) en çok neden olan iyonları içerir?
A
NaCl
B
Ca(HCO3)2
C
KNO3
D
NH4Cl
Çözüm
Sertlik başlıca Ca2+ ve Mg2+ iyonlarından kaynaklanır. Ca(HCO3)2 suda Ca2+ içerdiği için geçici sertliğe yol açar. Na+, K+ ve NH4+ sertlik oluşturmaz.
