İlk 12 soru

Çözümlü test soruları

Bu sayfada sınırlı sayıda soru ve doğru cevap gösterilir. Konu kazanımlarını ve çözüm adımlarını birlikte değerlendirebilirsin.

1. soru

AYT - Divan Edebiyatı - Orta Test - Divan Edebiyatı 1 - 1

Doğru cevap: A
Gazel nazım şekliyle ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
A
Genellikle 5–15 beyitten oluşur ve ilk beyit kendi arasında kafiyelidir.
B
Her dörtlüğün sonunda aynen tekrar eden bir nakarat bulunur.
C
Mutlaka didaktik (öğretici) içerik taşır.
D
Sadece mesnevi nazım birimiyle yazılabilir.

Çözüm

Gazel 5–15 beyit arasında olur; ilk beyit (matla) aa, sonraki beyitler ba, ca... şeklinde kafiyelenir. Nakaratlı yapı şarkıya özgüdür.
2. soru

AYT - Divan Edebiyatı - Orta Test - Divan Edebiyatı 1 - 2

Doğru cevap: A
Aşağıdaki nazım şekillerinden hangisi olay anlatmaya elverişli olduğu için uzun hikâye ve roman türündeki eserlerde sıkça kullanılmıştır?
A
Mesnevi
B
Kaside
C
Rubai
D
Tuyuğ

Çözüm

Mesnevide her beyit kendi içinde kafiyelendiği için uzun anlatılar rahatça sürdürülür. Bu nedenle Leyla vü Mecnun gibi uzun hikâyeler mesneviyle yazılmıştır.
3. soru

AYT - Divan Edebiyatı - Orta Test - Divan Edebiyatı 1 - 3

Doğru cevap: A
Divan edebiyatında bir devlet büyüğünü övmek amacıyla yazılan, bölümleri belirli olan nazım şekli aşağıdakilerden hangisidir?
A
Kaside
B
Gazel
C
Murabba
D
Koşma

Çözüm

Kaside genellikle din ve devlet büyüklerini övmek için yazılır ve nesib, girizgâh, methiye gibi bölümleri vardır. Gazel daha çok aşk ve güzellik temalarıyla öne çıkar.
4. soru

AYT - Divan Edebiyatı - Orta Test - Divan Edebiyatı 1 - 4

Doğru cevap: A
Aşağıdaki sanatçılardan hangisi Divan edebiyatının “Sebk-i Hindî” anlayışıyla anılan şairlerindendir?
A
Şeyh Gâlib
B
Karacaoğlan
C
Yunus Emre
D
Âşık Veysel

Çözüm

Sebk-i Hindî, hayal gücü ve yoğun anlam örgüsüyle öne çıkan bir üsluptur; Şeyh Gâlib bu anlayışın önemli temsilcilerindendir. Diğerleri halk/tekke geleneği şairleridir.
5. soru

AYT - Divan Edebiyatı - Orta Test - Divan Edebiyatı 1 - 5

Doğru cevap: A
Divan edebiyatında “mazmun” kavramı aşağıdakilerden hangisini ifade eder?
A
Şiirde kalıplaşmış, ortak çağrışımlı imge ve anlamlar
B
Şiirde ölçü ve uyak düzenini belirleyen kurallar bütünü
C
Şairin eserinde yer verdiği günlük konuşma dili unsurları
D
Mensur metinlerde olay örgüsünü oluşturan anlatım tekniği

Çözüm

Mazmun, Divan şiirinde ortaklaşa kullanılan kalıplaşmış imge ve çağrışımlardır. Gül-bülbül, pervane-şem gibi örnekler bu geleneğe dahildir.
6. soru

AYT - Divan Edebiyatı - Orta Test - Divan Edebiyatı 2 - 1

Doğru cevap: A
Aşağıdaki nazım biçimlerinden hangisi genellikle aşk ve şarap gibi konuları işleyen, beyitlerle kurulan ve ilk beytinde aa uyak düzeni bulunan bir biçimdir?
A
Gazel
B
Kaside
C
Mesnevi
D
Rubai

Çözüm

Gazel beyitlerle yazılır ve ilk beyit genellikle aa şeklinde uyaklanır. Konuları çoğunlukla aşk, güzellik, şarap ve rindliktir.
7. soru

AYT - Divan Edebiyatı - Orta Test - Divan Edebiyatı 2 - 2

Doğru cevap: A
Divan edebiyatında kasidenin bölümlerinden “tegazzül” aşağıdakilerden hangisidir?
A
Kaside içinde gazel söyleme bölümüdür
B
Övülen kişiye dua edilen kapanış bölümüdür
C
Şairin mahlasını söylediği bölümüdür
D
Doğa tasvirlerinin yapıldığı giriş bölümüdür

Çözüm

Tegazzül, kasidenin içinde gazel tarzında bir bölümün yer almasıdır. Nesib/teşbib giriş, dua ise kapanış bölümüdür.
8. soru

AYT - Divan Edebiyatı - Orta Test - Divan Edebiyatı 2 - 3

Doğru cevap: A
Aşağıdakilerden hangisi Divan edebiyatının dil ve üslup özelliklerinden biridir?
A
Arapça ve Farsça tamlamaların yoğun kullanımı
B
Hece ölçüsünün temel ölçü olması
C
Sade, günlük konuşma dilinin esas alınması
D
Anonim ürünlerin ağırlıkta olması

Çözüm

Divan edebiyatında Arapça-Farsça sözcük ve tamlamalar yaygındır. Ölçü olarak temel olarak aruz kullanılır ve ürünler genellikle bireyseldir.