TYT Kimya Doğa ve Kimya 18. test çöz

H+ azalır, CO32− artar, CaCO3 çökelmesi artar

H+ artar, CO32− azalır, CaCO3 çözünmesi artar

H+ artar, CO32− artar, CaCO3 çökelmesi artar

H+ azalır, HCO3− azalır, CaCO3 çözünmesi artar

NO2, atmosferde O2 ile tepkimeye girerek doğrudan HNO3 oluşturur.

NO, O2 ile yükseltgenerek NO2’ye dönüşür; NO2 su ve oksitleyiciler varlığında HNO3’e dönüşerek asit yağmuruna katkı sağlar.

NOx oluşumu yalnızca endüstriyel bacalardan kaynaklanır; yıldırım etkisizdir.

Asit yağmurlarının temel nedeni CO2’nin suda çözünüp H2CO3 oluşturmasıdır.

CaCO3 asitlerle tepkimeye girmez; aşınma yalnızca fiziksel erozyondur.

H2SO4 ve HNO3 gibi asitler CaCO3’ü çözündürerek CO2 çıkışıyla Ca2+ tuzları oluşturur; bu da malzeme kaybına yol açar.

Asit yağmuru CaCO3’ü CaO’ya dönüştürür; bu dönüşüm kütleyi artırır.

Aşınma, CaCO3’ün bazik olması nedeniyle asitleri nötrleştirip yüzeyi sertleştirmesinden kaynaklanır.

Stratosferde ozon, O2’nin UV ışınlarıyla parçalanması sonucu oluşan O atomunun O2 ile birleşmesiyle oluşur; CFC kaynaklı Cl• radikalleri katalitik olarak O3’ü parçalar.

Ozon tabakası troposferde oluşur ve CFC’ler doğrudan ozonu indirgerken kendileri harcanır.

Ozon incelmesinin temel nedeni CO2’nin stratosferde ozonla tepkimeye girmesidir.

Ozon tabakası tamamen O3’ün O2’ye dönüşmesiyle yok olur; katalizörler bu süreçte etkisizdir.

Sera etkisinin ana mekanizması, atmosferin Güneş’ten gelen kısa dalga ışınımı tamamen soğurmasıdır.

Sera gazları (CO2, CH4, H2O buharı) Dünya’nın yaydığı kızılötesi ışınımı soğurarak ısının uzaya kaçışını azaltır; bu etki kısa dalgadan çok uzun dalgada belirgindir.

O2 ve N2, güçlü IR soğurucular oldukları için sera etkisinin başlıca sorumlusudur.

Sera etkisi yalnızca ozon tabakasının delinmesiyle oluşur; sera gazları ikincil önemdedir.

Geçici sertlik yalnızca CaSO4 ve MgSO4’ten kaynaklanır; kaynatma ile giderilemez.

Geçici sertlik Ca(HCO3)2 ve Mg(HCO3)2’den kaynaklanır; kaynatma ile CaCO3 çöker ve sertlik azalır.

Kalıcı sertlik yalnızca kaynatma ile tamamen giderilir; kimyasal yöntemlere gerek yoktur.

Sertlik, suda çözünmüş Na+ ve K+ iyonlarından kaynaklanır; iyon değiştiriciler etkisizdir.

SO2, atmosferde oksitlenip suyla tepkimeye girerek H2SO4 oluşturabilir; NO2 ise suyla tepkimeye girerek HNO3 oluşumuna katkı sağlar.

SO2 bazik oksittir ve yağmur suyunun pH'ını yükseltir; NO2 ise nötr oksittir ve pH'ı değiştirmez.

SO2 doğrudan HNO3'e dönüşür; NO2 ise doğrudan H2SO4'e dönüşür.

SO2 ve NO2 yalnızca fotolizle parçalanır, asit oluşumuna neden olmaz.