AYT Edebiyat Güzel Sanatlar ve Edebiyat 9. test çöz

Edebiyat, yalnızca işitsel bir sanat olduğundan görsel sanatlarla ortak bir anlatım zemini kuramaz.

Edebiyat, dili araç edinerek duygu ve düşünceyi estetik biçimde ifade eder; bu yönüyle müzikteki ritim ve resimdeki imgeyle benzer işlevler üstlenebilir.

Edebî eserler somut malzeme kullanmadığı için mimariyle hiçbir ortak ilkeye sahip değildir.

Edebiyatın temel amacı bilgi vermek olduğundan güzel sanatlarla amaç birliği bulunmaz.

Renk ve çizgiyi temel alması

Ses ve ezgiyi temel alması

Taş, mermer gibi fiziksel maddeleri temel alması

Dili (sözcükleri) temel alması

Edebiyatın tek işlevi öğretmektir; bu yüzden güzel sanatlarla ortak amacı yoktur.

Edebiyat, estetik haz verme yanında düşündürme ve duyarlık kazandırma işlevleri de üstlenebilir; güzel sanatlarda da estetik etki temel amaçtır.

Güzel sanatların amacı yalnızca toplumsal faydadır; edebiyat ise bireysel duygularla sınırlıdır.

Edebiyatın amacı belgelendirmedir; güzel sanatların amacı ise gerçeği birebir kopyalamaktır.

Edebiyat – Dil

Resim – Renk ve çizgi

Müzik – Ses

Heykel – Sözcük

İmge, yalnızca nesnelerin bilimsel tanımını verdiği için resimle ortak değildir.

İmge, sözcüklerle zihinde çağrışım ve tasarım oluşturur; bu, resimdeki görsel tasarıma benzer biçimde estetik bir etki yaratır.

İmge, metni tamamen nesnel kılar; bu nedenle sanatın öznel yönüyle çelişir.

İmge, yalnızca ölçü ve uyağı düzenlediği için müzikle sınırlı bir ilişkisi vardır.